Ένα διαμέρισμα μπορεί να έχει εξαιρετική θέση, σωστή τιμή και άμεσο αγοραστικό ενδιαφέρον. Αν όμως ο φάκελός του δεν είναι έτοιμος, η πώληση μπορεί να καθυστερήσει αρκετά. Τα έγγραφα πώλησης ακινήτου δεν είναι μια τυπική λεπτομέρεια που αφήνει για το τέλος. Είναι το στοιχείο που δίνει στον αγοραστή ασφάλεια, στον συμβολαιογράφο καθαρή εικόνα και στον ιδιοκτήτη της δυνατότητας να προχωρήσει όταν εμφανιστεί η σωστή προσφορά.
Στις Σέρρες, όπως και σε κάθε τοπική αγορά, ένα οργανωμένο ακίνητο ξεχωρίζει. Ιδιαίτερα όταν πρόκειται για επενδυτικό διαμέρισμα, φοιτητική γκαρσονιέρα, μονοκατοικία ή οικόπεδο, η γρήγορη και σωστή ενημέρωση του ενδιαφερομένου μπορεί να κάνει τη διαφορά στη διαπραγμάτευση. Ο στόχος δεν είναι να συγκεντρώσετε χαρτιά χωρίς σειρά. Είναι να γνωρίζετε τι αποδεικνύει το καθένα και ποτέ χρειάζεται.
Έγγραφα πώλησης ακινήτου: ο βασικός φάκελος
Ο φάκελος ξεκινά από τον τίτλο κτήσης. Πρόκειται για το συμβόλαιο με το οποίο αποκτήσατε το ακίνητο, είτε από αγορά, γονική παροχή, δωρεά, κληρονομιά είτε άλλη νόμιμη αιτία. Από αυτό προκύπτει ποιος είναι ο ιδιοκτήτης, ποιος είναι το ακίνητο και ποια ποσοστά ανήκουν στους συνιδιοκτήτες. Αν υπάρχουν περισσότεροι δικαιούχοι, θα πρέπει να υπάρχει από την πρώτη συνεννόηση για τη συμμετοχή όλων στη διαδικασία.
Μαζί με τον τίτλο χρειάζονται συνήθως τα στοιχεία καταχώρισης στο αρμόδιο Υποθηκοφυλακείο ή Κτηματολογικό Γραφείο. Ο αυτός δείχνει αν το ακίνητο έλεγχο εμφανίζεται σωστά στο όνομά σας και αν υπάρχουν βάρη, όπως υποθήκη, προσημείωση, κατάσχεση ή διεκδίκηση. Δεν σημαίνει ότι κάθε βάρος αποκλείει οριστικά την πώληση. Μπορεί, για παράδειγμα, να προβλεφθεί εξόφληση δανείου κατά τη μετάβαση. Χρειάζεται όμως σαφές πλάνο, ώστε ο αγοραστής να γνωρίζει ακριβώς τι αγοράζει.
Για ακίνητα που βρίσκονται στην περιοχή λειτουργούντος Κτηματολογίου, η ΚΑΕΚ και το κτηματολογικό απόσπασμα αποτελούν βασικά στοιχεία του φακέλου. Η περιγραφή στο συμβόλαιο, στο Κτηματολόγιο και στην πραγματική κατάσταση του ακίνητου πρέπει να συμφωνούν. Μια διαφορά σε τετραγωνικά, όρια οικοπέδου ή ποσοστά συνιδιοκτησίας δεν είναι πάντα ανυπέρβλητη, αλλά καλό είναι να εντοπίζεται πριν υπάρξει συμφωνία για τιμή και ημερομηνία υπογραφής.
Τα τεχνικά έγγραφα που ελέγχουν την πραγματική εικόνα
Η νομιμότητα της ακινησίας είναι ουσιαστική με τον τίτλο της ιδιοκτησίας του. Ο μηχανικός ελέγχει την οικοδομική άδεια, τα εγκεκριμένα σχέδια και την κατάσταση του χώρου όπως υπάρχει σήμερα. Αν έχουν γίνει αλλαγές, όπως κλείσιμο ημιυπαίθριου, διαρρύθμιση χώρων ή κατασκευή αποθήκης, εξετάζεται σε τακτοποίηση και ποια διαδικασία πρέπει να προηγηθεί.
Στα περισσότερα συμβόλαια μεταβίβασης απαιτείται βεβαίωση μηχανικού περί μη ύπαρξης αυθαιρεσιών ή περί υπαγωγής τους στις ισχύουσες ρυθμίσεις. Επίσης, απόσπασμα της Ηλεκτρονικής Ταυτότητας Κρίου ή Διηρημένης κατοικίας, όπου προβλέπεται. Αυτά τα έγγραφα δεν εκδίδονται με μια απλή αίτηση. Ο μηχανικός χρειάζεται χρόνο για αυτοψία, έλεγχο σχεδίων και συγκέντρωση στοιχείων. Γι’ αυτό η επίσκεψη μηχανικού είναι από τα πρώτα βήματα, όχι η τελευταία εκκρεμότητα πριν το συμβόλαιο.
Η Πιστοποιητική Ενεργειακή Απόδοση είναι ακόμη ένα βασικό έγγραφο για κατοικίες και πολλούς επαγγελματικούς χώρους, με τις εξαιρέσεις που προβλέπει η νομοθεσία. Πέρα από τη χρήση της στη διαδικασία των πωλήσεων, δίνει στους αγοραστές μια σαφέστερη εικόνα για την ενεργειακή συμπεριφορά του ακίνητου. Σε ένα ανακαινισμένο διαμέρισμα ή σε μια κατοικία που απευθύνεται σε επενδυτή, η ενεργειακή κατηγορία μπορεί να λειτουργήσει ως πραγματικό εμπορικό πλεονέκτημα.
Φορολογικά πιστοποιητικά και στοιχεία ιδιοκτήτη
Η μεταβίβαση περνά και από τον φορολογικό έλεγχο του πωλητή. Συνήθως πιστοποιητικό ΕΝΦΙΑ, το οποίο επιβεβαιώνει ότι το ακίνητο έχει δηλωθεί σωστά και ότι έχουν καλυφθεί οι σχετικές εργασίες για τα έτη που ορίζει η νομοθεσία. Το Ε9 πρέπει να συμφωνεί με τα στοιχεία του ακίνητου: επιφάνεια, όροφος, ποσοστό συνιδιοκτησίας, αποθήκη, θέση στάθμευσης και δικαιώματα επί οικοπέδου.
Εάν υπάρχουν λάθη στο Ε9, δεν συμφέρει να αγνοηθεί με τη λογική ότι θα διορθωθούν αργότερα. Ένα λάθος εμβαδόν σε μια γκαρσονιέρα μπορεί να φαίνεται μικρό, όμως μπορεί να δημιουργήσει αχρείαστες ερωτήσεις όταν συγκρίνεται με το συμβόλαιο, το ΠΕΑ και την Ηλεκτρονική Ταυτότητα. Η διόρθωση πριν τη διαδικασία μεταβίβασης συνήθως γλιτώνει χρόνο και πίεση.
Ανάλογα με την περίπτωση, μπορεί να απαιτηθεί αποδεικτική φορολογική ενημερότητα ή βεβαίωση οφειλής. Υπάρχουν περιπτώσεις όπου η πώληση προχωρά με ειδικό χειρισμό ποσών για την κάλυψη των οφελών, αλλά αυτό πρέπει να σχεδιαστεί με τον συμβολαιογράφο και τον λογιστή. Δεν είναι θέμα που πρέπει να εμφανιστεί όταν έχει ήδη κλείσει η ημερομηνία υπογραφής.
Στον φάκελο του στοιχείου περιλαμβάνονται επίσης τα στοιχεία ταυτότητος, ο ΑΦΜ και οι πωλήσεις στοιχείων οικογενειακής κατάστασης όπου ζητούνται. Αν ο πωλητής δεν μπορεί να παραστηθεί, είναι κατάλληλο πληρεξούσιο. Σε περίπτωση κληρονομιάς, η αλυσίδα εγγράφων είναι συχνά μεγαλύτερη: αποδοχή κληρονομιάς, πιστοποιητικά περί μη δημοσίευσης άλλης διαθήκης ή μη αποποίησης και οι απαραίτητες καταχωρίσεις. Εκεί η προετοιμασία πρέπει να ξεκινήσει ακόμη νωρίτερα.
Τι αλλάζει σε διαμέρισμα, οικόπεδο και κληρονομιά
Δεν έχουν όλα τα ακίνητα στον ίδιο φάκελο. Σε ένα διαμέρισμα, κρίσιμα σημεία είναι η σύσταση οριζόντιας ιδιοκτησίας, ο κανονισμός πολυκατοικίας και η σωστή αποτύπωση παρακολουθημάτων, όπως αποθήκη ή θέση στάθμευσης. Αν η θέση αναφέρεται ως αποκλειστική χρήση και όχι ως αυτοτελής ιδιοκτησία, πρέπει να περιγράφεται ακριβώς όπως στα συμβόλαια.
Σε οικόπεδο ή αγροτεμάχιο, ο έλεγχος εστιάζει στα όρια, στην πρόσβαση, στο εμβαδόν, στους όρους δόμησης και στη συμβατότητα των στοιχείων με το Κτηματολόγιο. Η φράση άρτιο και οικοδομήσιμο έχει μεγάλη εμπορική βαρύτητα, αλλά πρέπει να τεκμηριώνεται από αρμόδιο μηχανικό και όχι να θεωρείται δεδομένη από παλαιότερη πληροφορία.
Σε ακίνητο από κληρονομιά, η πώληση μπορεί να χρειάζεται περισσότερη υπομονή. Αν δεν έχει ολοκληρωθεί η αποδοχή ή αν υπάρχουν πολλοί κληρονόμοι, το ακίνητο δεν είναι έτοιμο για άμεση μετάβαση, ακόμη κι αν υπάρχει ενδιαφερόμενος αγοραστής . Η καθαρή ενημέρωση από την αρχή προστατεύει και τις δύο πλευρές.
Πότε να ξεκινήσετε τη συλλογή εγγράφων
Η καλύτερη στιγμή είναι πριν βγει το ακίνητο στην αγορά. Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να έχουν εκδοθεί όλα τα πιστοποιητικά από την πρώτη ημέρα, καθώς έχουν περιορισμένη χρονική ισχύ και εκδίδονται πιο κοντά στο συμβόλαιο. Σημαίνει όμως ότι πρέπει να γίνει ο πρώτος έλεγχος τίτλων, Ε9 και τεχνικής κατάστασης, ώστε να γνωρίζετε αν υπάρχει εκκρεμότητα.
Πρακτικά, οργανώστε έναν φάκελο με το συμβόλαιο κτήσης, τυχόν σύσταση και κανονισμό, σχέδια, οικοδομική άδεια, Ε9, ΚΑΕΚ και παλαιότερα πιστοποιητικά που διατίθενται. Ο συμβολαιογράφος, ο μηχανικός και ο λογιστής θα σας υποδείξουν τα έγγραφα που λείπουν και τη σωστή σειρά έκδοσής τους. Οι διατάξεις ενδέχεται να διαφοροποιηθούν ανά περίπτωση και η ισχύουσα νομοθεσία χρειάζεται πάντα επιβεβαίωση από τους αρμόδιους επαγγελματίες.
Ο Μπιτζίδης μπορεί να σας βοηθήσει να δείτε την πώληση συνολικά: από τη σωστή παρουσίαση της αξίας του ακίνητου και τη διαχείριση των ενδιαφερομένων έως τον συντονισμό των επόμενων βημάτων με τους συνεργάτες σας. Όταν ο φάκελος είναι τακτοποιημένος, μπορείτε να συζητήσετε την τιμή σας με μεγαλύτερη σιγουριά και να αξιοποιήσετε μια καλή πρόταση χωρίς να χάσετε από μια εκκρεμότητα που θα μπορούσε να έχει προβλεφθεί.
Ένα ακίνητο που είναι έτοιμο στα χαρτιά εμπνέει εμπιστοσύνη πριν ακόμη φτάσει στο συμβόλαιο. Ξεκινήστε με έναν έλεγχο των διαθέσιμων στοιχείων σας και δώσε στην πώλησή σας τον χρόνο και την καθαρότητα που αξίζει.